popełnienie przez nich wspomnianych przestępstw. W tej kwestii zachodziły istotne, opisane wyżej i niedające się usunąć
wątpliwości, które zgodnie z zasadą in dubio pro reo z art. 5 § 2 KPK należało rozstrzygnąć na korzyść oskarżonych.
Niezależnie od powyższego rozstrzygnięcia, wypada zauważyć, że wobec uniewinnienia oskarżonych od przestępstw z
art. 258 § 1 i 3 KK, całkowicie chybiony i sprzeczny z regułą ne peius wyrażoną w art. 454 § 1 KPK był alternatywny
wniosek apelacji prokuratora o skazanie oskarżonych: F.P., K.S. (2), W.C., G.D., M.R., K.P. (1), K.S. (1), T.M. (1) i P.G.
(1) za zarzucone im przestępstwa i wymierzenie odpowiednich kar pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem
ich wykonania.
Kwestia publicznego znieważania grup ludności z powodu ich przynależności etnicznej, wyznaniowej i rasowej (art. 257
KK).
Odrzucając zasadność zarzutu prokuratora, że działanie poszczególnych oskarżonych przy rozkolportowaniu ulotek na
przystankach MPK oraz na drzwiach wejściowych do klatek schodowych budynków mieszkalnych oraz podczas koncertów, a zatem by wyczerpywało ustawowe znamiona występku z art. 257 KK, Sąd Okręgowy we Wrocławiu stwierdził, iż
określona w tym przepisie zniewaga jest przestępstwem skierowanym przeciwko godności osobistej człowieka. Przepis
ten chroni godność osobistą każdej osoby niezależnie od przynależności narodowej, etnicznej, rasowej wyznaniowej lub
bezwyznaniowej. Przestępstwo zniewagi polega na użyciu słów obelżywych lub sformułowanie zarzutów obelżywych lub
ośmieszających, postawionych w formie niezracjonalizowanej. O uznaniu określonych sformułowań za „znieważające”
decydują w pierwszym rzędzie ogólnie przyjęte normy obyczajowe. Tymczasem zarówno na nalepkach, jak i ulotce nie
zostały zamieszczone jakiekolwiek elementy czy to graficzne czy też tekstowe, które mogły godzić w godność osobistą
człowieka ze względu na jego przynależność narodową, etniczną, rasową lub wyznaniową. Także podczas koncertów, nie
wznoszono żadnych okrzyków nie wywieszano żadnych flag godzących w te wartości.
Prowadziło to do wyeliminowania znamion ustawowych przepisu art. 257 KK z opisu działania i kwalifikacji prawnej
czynów oskarżonych: F.P., K.S. (2), W.C., G.D., M.R., K.P. (1), K.S. (1), T.M. (1) i P.G. (1) i uznanie, że wypełnili jedynie
znamiona przestępstwa z art. 256 § 1 KK.
Oceniając zasadność stanowiska Sądu I instancji, na wstępie należy stwierdzić, że przestępstwo opisane w art. 257 KK
(znieważenie albo naruszenie nietykalności cielesnej) ma charakter wieloodmianowy, a czynność sprawcza polega na
publicznym znieważaniu albo na naruszaniu nietykalności cielesnej. Interpretacja sformułowania „znieważa” jest taka
sama, jak w przypadku art. 216 KK, a zatem chodzi tu o znieważenie osoby wypowiedzią, skutkującą naruszeniem czci i
godności. Wypowiedź musi mieć obiektywnie charakter znieważający, a nie tylko być taką w subiektywnym przekonaniu
ofiary. Pod uwagę należy również brać lokalne znaczenie poszczególnych słów, które mogą mieć w danej społeczności
charakter obraźliwy. Zamiar sprawcy, czy to w postaci znieważenia, czy też naruszenia nietykalności cielesnej, musi być
ściśle związany z powodem, którym jest przynależność narodowa, etniczna, rasowa, wyznaniowa lub bezwyznaniowość
ofiary. Działanie sprawcy z innych powodów nie pozwala na kwalifikację prawną z art. 257 KK (por. Z.Ćwiąkalski (w:)
A.Zoll (red.), A.Barczak-Oplustil, G.Bogdan, Z.Ćwiąkalski, M.Dąbrowska-Kardas, P.Kardas, J.Majewski, J.Raglewski,
M.Rodzynkiewicz, M.Szewczyk, W.Wróbel - Kodeks karny. Część szczególna. Tom II. Komentarz do art. 117-277 KK,
Zakamycze 2006 - tezy 4-6 do art. 257 KK; K.Karsznicki - Przestępstwa popełniane z pobudek rasistowskich lub ksenofobicznych, Prokuratura i Prawo 2012, Nr 2, s. 25).
W doktrynie jednoznacznie podkreślano, że przedmiotem czynności wykonawczej zniewagi z art. 257 KK jest grupa
narodowa, etniczna, rasowa, wyznaniowa, bezwyznaniowa lub poszczególna osoba należąca do tej grupy, a naruszenia
nietykalności cielesnej - osoba należąca do tej grupy. Nie jest takim przedmiotem inna osoba, w nawet taka, która wstawiła się za znieważaną grupą lub osobą i przez to sama została znieważona. Ustawa expressis verbis ogranicza przedmiot
czynności wykonawczej do grupy ludności lub osoby przynależnej do narodowości, grupy etnicznej, rasy lub wyznania
albo grupy bezwyznaniowej (por. Z.Ćwiąkalski (w:) A.Zoll (red.), A.Barczak-Oplustil, G.Bogdan, Z.Ćwiąkalski, M.Dąbrowska-Kardas, P.Kardas, J.Majewski, J.Raglewski, M.Rodzynkiewicz, M.Szewczyk, W.Wróbel - Kodeks karny. Część
szczególna. Tom II. Komentarz do art. 117-277 KK, Zakamycze 2006 - tezy 8 do art. 257 KK oraz R.A.Stefański - Przestępstwo publicznego znieważania grupy ludności lub osoby z powodu dyskryminacyjnego (art. 257 KK), Prokuratura
i Prawo 2006, Nr 6, s. 24-37).
Ponieważ art. 257 KK penalizuje p ubliczne znieważenie grupy ludności albo poszczególnej osoby z powodu jej przynależności narodowej, etnicznej, rasowej, wyznaniowej albo z powodu jej bezwyznaniowości lub z takich powodów naruszenie nietykalności cielesną innej osoby, to przestępstwo to można popełnić wyłącznie umyślnie w zamiarze bezpośrednim. Świadczy o tym sformułowanie „z powodu” użyte w treści przepisu art. 257 KK, które jest synonimem działania z
zamiarem bezpośrednim o szczególnym zabarwieniu (dolus coloratus).
27